Oral History Projecten

Wat is oral history?

Stichting Levende Herinneringen voert mondelinge geschiedenis projecten uit en ondersteunt organisaties bij het opzetten en uitvoeren van mondelinge geschiedenis projecten.

Mondelinge geschiedenis of oral history zijn gebruikelijke begrippen voor geschiedschrijving, die voornamelijk gebaseerd is op mondelinge verhalen. Deze kunnen zowel verklaringen van ooggetuigen zijn als overleveringen betreffende gebeurtenissen, die de verteller niet zelf heeft meegemaakt. Mondelinge geschiedenis wordt vooral veel toegepast bij het beschrijven van de recente historie.

Het opzetten van een oral history project

Levende Herinneringen biedt kennis en ervaring op het gebied van fondsenwerving, inhoud, organisatie en techniek. Onze experts weten hoe je een mondeling geschiedenis project professioneel opzet en welke valkuilen er zijn. 

Het opzetten van een mondelinge geschiedenis project vereist een degelijke voorbereiding. In de eerste fase dient een heldere probleemstelling te worden uitgewerkt. Wat zijn de doelstellingen van uw project? Hoeveel getuigen wilt u interviewen? Binnen welke periode? Wat is het benodigde en beschikbare budget? Welke eindproducten kent het project?

Het schrijven van een projectplan

Een uitgebreid projectplan beschrijft het gehele project en biedt een overzicht van de verschillende randvoorwaarden en succesfactoren. Onderdelen van het projectplan zijn o.a. het inhoudelijk - historisch kader, de vragenlijst, contracten, wervingsplan, keuze techniek en budget.

De organisatie van een mondeling geschiedenis project

Wat houdt de organisatie van een mondeling geschiedenis project in?

  • het lokaliseren en afbakenen van potentiële getuigen
  • het selecteren en contacteren van de informanten
  • het opstellen van een vragenlijst
  • het afnemen van de interviews
  • het ontsluiten van de interviews
  • het het aanwenden van het verzamelde materiaal in een historisch betoog, tentoonstelling, website, online archief, educatief project of audio-route

Werving getuigen en interviewers en training van de interviewers

Het afnemen van interviews en mensen inspireren tot het vertellen van hun levensverhaal is niet makkelijk. In verband met beperkte budgetten worden mondelinge geschiedenis projecten echter vaak met vrijwillige interviewers uitgevoerd. Trainen van interviewers is een noodzakelijkheid.

Organisatie van de 'workflow' van de interviews

Registratie van getuigen en opgave van vrijwilligers-interviewers gebeurt online. De database is gemakkelijk toegankelijk voor de coördinator en formulieren kunnen simpel worden opgenomen in een bestaande webpagina. Middels een online agenda worden geplande interviews bijgehouden. Een ander online overzicht laat zien welke interviews aan welke indexatoren zijn toegekend en in welk stadium van verwerking (indexatie) elk interview is.Een voltooid interview wordt nagekeken door de hoofdredacteur en na goedkeuring gelockt. Het interview kan vervolgens naar wens online worden vrijgegeven.

Techniek

Techniek speelt een belangrijke rol bij mondelinge geschiedenis projecten en bij het ontsluiten van audiovisueel erfgoed. Interviews dienen kwalitatief goed te worden opgenomen en het materiaal moet online worden gezet. Pas als video’s doorzoekbaar zijn gemaakt is het adiovisueel materiaal bruikbaar ten behoeve van publiek, educatie en onderzoek. Onze oral history video tool maakt het mogelijk om materiaal simpel en snel op te nemen, te annoteren en online aan te bieden.

Doorzoekbaarheid van interviews

Doorzoekbaarheid van de interviews maakt het materiaal bruikbaar. Om een index te maken kan gebruikt worden gemaakt van spraakherkenning en van manuele tools. 

Door interviews doorzoekbaar te maken wordt het materiaal veel bruikbaarder. Gebruikers zijn vaak immers op zoek naar een bepaald thema, periode of plaats. Of ze willen nog gerichter kunnen zoeken op een sleutelwoord.

Tegenwoordig bestaan er tools waarmee mensen op afstand videomateriaal kunnen indexeren. Hierdoor wordt het mogelijk om een grotere groep mensen te betrekken bij indexatie, omdat zij vanaf huis, in hun eigen tijd telkens stukken interviews kunnen indexeren.

De zoekmachine is ontworpen met het oog op snelheid. Zoekresultaten worden binnen een halve seconde getoond en de gebruiker kan zijn resultaten eenvoudig filteren.

Indexatie van interviews

Martin heeft een halfjaar gewerkt met de manuele indexatietool. Vanuit huis indexeerde hij interviews die anderen hadden afgenomen. “De indexatietool maakt het mogelijk met een grote groep mensen tegelijkertijd aan het indexeren te slaan. Gewoon vanaf huis”

Martin zegt over het indexeren: “De tool stelt je in staat om grote hoeveelheden video relatief snel te indexeren en te beschrijven. Door de verschillende ‘assen’ waarop je kunt annoteren ontstaat een heldere gelaagdheid aan metadata”. 

Voor het beschrijven van interviews worden verschillende annotatie mogelijkheden geboden, elk met hun eigen tijdas. De tijdas maakt het mogelijk om een annotatie te plaatsen tijdens een moment in het interview en de collectie daarmee ook op dit niveau doorzoekbaar te maken.

De software biedt standaard de mogelijkheid om een hoofdstukindeling toe te voegen en het interview te voorzien van sleutelwoorden (tags). De annotatielagen zijn instelbaar en kunnen worden aangepast aan de behoeften van een specifieke collectie.

Samenwerking met Stichting Levende Herinneringen bij oral history projecten

Het opzetten van een professioneel mondeling geschiedenis project is niet eenvoudig. Door gebruik te maken van de kennis en ervaring van Levende Herinneringen kunnen organisaties projecten sneller opzetten, met betere resultaten en tegen lagere kosten.

Levende Herinneringen biedt ondersteuning bij de fondsenwerving, inhoud, organisatie en techniek van het project. Ook indexatie, lange termijn opslag en publieksgerichte toepassingen zijn belangrijke aandachtspunten.

Oral history projecten waarin Stichting Levende Herinneringen heeft geadviseerd

Het project 'Menghayati Kenangan' over Nederlands-Indie

Binnen het project  'Menghayati Kenangan' over Nederlands-Indie zijn herinneringen aan de Indische cultuur vastgelegd in een vorm van video interviews. Deze interviews zijn gepubliceerd op het Internet zodat ze overgedragen kunnen worden aan de volgende generaties. Binnen het project zijnbij oudere mensen getuigenissen verzameld over diverse belevingen van Indische identiteit. Daarbij is gebruik gemaakt van een nieuwe methode voor het efficiënt opnemen, indexeren en ontsluiten van de interviews.

Klik hier om de speciale projectwebsite met de interviews over Nederlands-Indië te bekijken.

Steven Spielberg Shoah Survivors Project

Het archief van het USC Shoah Foundation Institute bevat 52.000 interviews met overlevenden. Deze zijn in 1995-1998 vastgelegd door het Shoah Foundation Institute te Los Angeles, geinitieerd door Steven Spielberg.

Het Joods Historisch Museum in Amsterdam heeft uit dit archief 2000 interviews uitgekozen die een relatie hebben met Nederland. Daarvan zijn ruim duizend interviews in Nederland opgenomen. Dit zijn verhalen van Nederlande joden, Jehova's getuigen en verzetsmensen. De andere duizend zijn interviews met Nederlandse joden die naar Israel, de Verenigde Staten, en andere landen geëmigreerd zijn, maar ook met Duitse vluchtelingen die soms jaren in Nederland hebben gewoond, verzetsmensen en bevrijders.

Ruim 70 free-lance beschrijvers bekeken en beschreven de 5000 uur interview. Nu kan het publiek in het museum in de interviews zoeken, korte beschrijvingen van de interviews lezen en de interviews geheel of gedeeltelijk bekijken.

Stichting Levende Herinneringen adviseerde over de toe te passen technologie om de collectie te indexeren en doorzoekbaar te maken.De software voor Tweeduizend Getuigen Vertellen is ontwikkeld door Noterik BV.

Croation Memories

CroMe staat voor "Croation Memories" en is een door het ministerie van Buitenlandse zaken betaald Oral History project. Het uiteindelijke doel van het project is het verhogen van het onderlinge begrip tussen de verschillende bevolkingsgroepen in Kroatië door te laten zien dat alle groepen min-of-meer evenveel geleden hebben in de onafhankelijkheidsoorlog (1990-1995). Het project, uitgevoerd door de Kroatisch mensenrechtenorganisatie Documenta, de Universiteit Twente, de Erasmus Universiteit Rotterdam en het Amsterdamse Multimedia-bedrijf Noterik, is in november 2013 succesvol afgesloten . De interviews beslaan een dwarsdoorsnede van de Kroatische bevolking en de geinterviewden vertellen over hun herinneringen aan deze periode. In het project worden alle interviews door vrijwilligers uitgeschreven en vertaald.